LỄ TRAO GIẢI BÙI XUÂN PHÁI – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI LẦN 18 – 2025

(Hà Nội, 3/10/2025) Lễ trao giải Bùi Xuân Phái – Vì tình yêu Hà Nội diễn ra từ 19h, thứ Sáu, ngày 3/10/2025 tại Trung tâm triển lãm 45 Tràng Tiền (Hà Nội) do báo Thể thao và Văn hóa (TTXVN) tổ chức. Kết quả: Trên cơ sở Danh sách gồm 11 đề cử chính thức (đã công bố hôm 30/9), Giải thưởng Lớn – Vì tình yêu Hà Nội đã được trao cho nhạc sĩ Trần Tiến; bên cạnh đó là 4 giải đồng hạng cho các hạng mục: Giải Tác phẩm, Giải Ý tưởng, Giải Việc làm (riêng Giải Tác phẩm có 2 giải).

Giải thưởng Bùi Xuân Phái – Vì tình yêu Hà Nội do báo Thể thao và Văn hóa và gia đình cố họa sĩ Bùi Xuân Phái thành lập từ năm 2008, nhằm trao cho các tác giả, tác phẩm, ý tưởng, việc làm có giá trị khoa học, nghệ thuật cao, thấm đượm tình yêu Hà Nội. Hội đồng giám khảo của Giải thưởng gồm những tên tuổi uy tín như: nhà thơ Bằng Việt, nguyên Chủ tịch Hội VHNT Hà Nội (Chủ tịch Hội đồng); nhà sử học Dương Trung Quốc, Phó Chủ tịch Hội Sử học Việt Nam; nhà báo Hồ Quang Lợi, Phó Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam; PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội; nhà báo Ngô Hà Thái, nguyên Phó Tổng Giám đốc Thông tấn xã Việt Nam và nhà báo Nguyễn Thiện Thuật, Tổng Biên tập báo Thể thao và Văn hóa.

Giải thưởng Bùi Xuân Phái – Vì tình yêu Hà Nội năm nay diễn ra vào dịp kỷ niệm nhiều sự kiện trọng đại của đất nước, do đó Ban tổ chức quyết định xây dựng một lễ trao giải với quy mô xứng tầm, kết hợp triển lãm những tác giả, tác phẩm xuất sắc nhất được đề cử.

Tại mùa giải năm nay, trên cơ sở danh sách dự kiến đề cử, qua các vòng sơ khảo, chung khảo, Hội đồng giám khảo đã thông qua Danh sách đề cử chính thức gồm 11 đề cử, trên 4 hạng mục:

DANH SÁCH ĐỀ CỬ

GIẢI BÙI XUÂN PHÁI – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI LẦN 18 – 2025

I. ĐỀ CỬ GIẢI THƯỞNG LỚN – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI: Nhạc sĩ Trần Tiến

II. ĐỀ CỬ GIẢI TÁC PHẨM – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI (4 đề cử)

1. Loạt tranh sơn mài của họa sĩ Chu Nhật Quang trong triển lãm “Dấu thiêng” và “Mùa Xuân Độc lập”

2. Loạt tranh về Hà Nội của họa sĩ Phạm Bình Chương trong 20 năm “Xuống phố”

3. Sách “Kiến trúc Hà Nội – Giao thoa văn hóa Việt – Pháp” (Trần Quốc Bảo, NXB Thế giới)

4. Vở nhạc kịch “Lửa từ Đất” (Nhà hát Tuổi trẻ Việt Nam)

III. ĐỀ CỬ GIẢI VIỆC LÀM – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI (3 đề cử)

1. Bước đầu hồi sinh sông Tô Lịch

2. Trung tâm Triển lãm Việt Nam – một “kỳ quan” mới tại Hà Nội, kỳ tích xây dựng tại Việt Nam

3. Việc tu bổ hai bức phù điêu ngoài trời tại phố Hàng Lọng (phường Cửa Nam)

IV. ĐỀ CỬ GIẢI Ý TƯỞNG – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI (3 đề cử)

1. Chuỗi dự án chỉnh trang, mở rộng không gian dành cho cộng đồng quanh Hồ Gươm

2. Chuỗi hoạt động tôn vinh đạo học, hướng tới kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám (1076 – 2026)

3. Dự án xây dựng Nhà hát Opera Hà Nội và công viên văn hóa nghệ thuật tại Quảng An (phường Tây Hồ)

Từ 11 đề cử nêu trên, tại phiên họp cuối cùng, Hội đồng giám khảo đã thống nhất trao các giải thưởng như sau:

KẾT QUẢ GIẢI THƯỞNG BÙI XUÂN PHÁI – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI LẦN 18 – 2025

1. GIẢI THƯỞNG LỚN – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI: Nhạc sĩ Trần Tiến, vì đã cống hiến cho Hà Nội những ca khúc thấm đẫm mạch nguồn văn hóa sông Hồng, phố cổ, xứ Đoài…

2. GIẢI TÁC PHẨM – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI (2 giải):

• Loạt tranh về Hà Nội của họa sĩ Phạm Bình Chương trong 20 năm “Xuống phố”

• Vở nhạc kịch “Lửa từ Đất” (Nhà hát Tuổi trẻ Việt Nam)

3. GIẢI VIỆC LÀM – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI: Trung tâm Triển lãm Việt Nam – một “kỳ quan” mới tại Hà Nội, kỳ tích xây dựng tại Việt Nam

4. GIẢI Ý TƯỞNG – VÌ TÌNH YÊU HÀ NỘI: Dự án xây dựng Nhà hát Opera Hà Nội và công viên văn hóa nghệ thuật tại Quảng An (phường Tây Hồ)

VỀ VỞ NHẠC KỊCH “LỬA TỪ ĐẤT” (NHÀ HÁT TUỔI TRẺ VIỆT NAM)

Vở nhạc kịch “Lửa từ Đất” được ví như một bản anh hùng ca về Hà Nội của những năm 1930 và những con người làm nên lịch sử. Đây là một công trình nghệ thuật đặc biệt, được xây dựng không chỉ như một tác phẩm sân khấu đơn thuần mà còn là một nỗ lực nghiêm túc trong việc tái hiện, lưu giữ và tôn vinh một phần lịch sử vô cùng quan trọng của Thủ đô Hà Nội và cả nước.

Trung tâm của vở diễn là chân dung đồng chí Nguyễn Ngọc Vũ – Bí thư Thành ủy chính thức đầu tiên của Đảng bộ Hà Nội. Qua hình tượng này, vở nhạc kịch không chỉ kể về một nhân vật lịch sử mang lý tưởng mà còn khắc họa sự lớn mạnh của Đảng Cộng sản Việt Nam ngay từ những ngày đầu. Từ việc cảm hóa gia đình, hàng xóm, bạn tù cho đến những trí thức Hà Nội, đồng chí Nguyễn Ngọc Vũ đã lan tỏa ngọn lửa cách mạng đến mọi tầng lớp nhân dân. “Lửa từ Đất” tượng trưng cho ánh sáng mà Đảng thắp lên trong đêm tối của chế độ thực dân, sinh ra từ lòng dân, hun đúc từ khát vọng độc lập, tự do.

Đáng chú ý, đằng sau tác phẩm nghệ thuật có giá trị này còn có một câu chuyện đặc biệt khác – câu chuyện của NSƯT Cao Ngọc Ánh (Tổng đạo diễn), người đã dành trọn tâm huyết cho dự án này. Với chị, “Lửa từ Đất” không chỉ là lý tưởng nghệ thuật dành cho nhạc kịch Việt mà còn là “một lời hứa” dành riêng cho Hà Nội.

Năm 2022, khi tham gia bộ phim điện ảnh về những nhân vật điển hình sinh năm 1972 tại Hà Nội do Hội Điện ảnh Hà Nội thực hiện, chị đã từng nói: “Tôi là một người con của Hà Nội, nên sẽ đóng góp cho Hà Nội một tác phẩm nghệ thật bày tỏ tình yêu, sự biết ơn nơi mình sinh ra, lớn lên, nơi mình được nuôi dưỡng, trưởng thành”.

Lời hứa đó khiến chị luôn trăn trở. Thế rồi như một cơ duyên: Trong quá trình tìm hiểu về lịch sử gia đình, NSƯT Cao Ngọc Ánh đã gặp được câu chuyện của ông Nguyễn Ngọc Vũ – người anh cả của ông ngoại chị. Từ những tư liệu lịch sử, cùng những ghi chép của ông ngoại, cũng như của mẹ về ông Vũ, hình tượng một người chiến sĩ cách mạng dần hiện lên rõ nét. Bản anh hùng ca về giai đoạn đặc biệt trong lịch sử cách mạng của dân tộc Việt Nam nói chung và lịch sử các mạng Hà Nội nói riêng cất lên những nhịp đầu tiên. Sự nung nấu, niềm tự hào, lòng tưởng nhớ, tri ân của một người con, người cháu thuộc thế hệ hậu sinh dành cho cha ông mình đã cất tiếng!

Và rồi, từ tất cả những nguồn tư liệu thu thập được, NSƯT Cao Ngọc Ánh đã làm việc cùng nhà biên kịch Lê Quý Hiền để xây dựng một kịch bản không chỉ tập trung vào việc thể hiện những sự kiện lịch sử, công trạng của nhân vật… mà muốn thông qua câu chuyện dung dị từ bức tranh gia đình, xã hội cho thấy sự hun đúc lý tưởng, tình yêu để thổi bùng lên ngọn lửa cách mạng.

Một đóng góp quan trọng khác của vở nhạc kịch “Lửa từ Đất” còn phải kể tới, đó là góp phần định hướng phát triển công nghiệp văn hóa của Hà Nội. Theo đó, với vai trò là một vở nhạc kịch Việt Nam, “Lửa từ Đất” đóng góp một phần không nhỏ vào việc tạo dựng nền tảng cho công nghiệp văn hóa của Hà Nội, giúp khẳng định vị thế của thành phố trong việc quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới.

Chính thức được công diễn vào 15 – 16/03/2025; 26/4/2025 và tới đây “Lửa từ Đất” sẽ được đến với khán giả qua chương trình Sân khấu truyền hình của Đài Hà Nội.

Nhạc kịch “Lửa từ Đất” được thực hiện với sự đồng ý về chủ trương của Thành uỷ, UBND TP Hà Nội và sự phối hợp, hướng dẫn, hỗ trợ của Ban Tuyên giáo Thành uỷ, Sở Văn hoá và Thể thao TP Hà Nội, Sở Thông tin và Truyền thông TP Hà Nội (cũ), Đài Phát thanh và Truyền hình Hà Nội. Nhà hát Tuổi Trẻ Việt Nam thực hiện.

Ê-KÍP SÁNG TẠO GỒM: Tổng đạo diễn: NSƯT Cao Ngọc Ánh; Biên kịch: Lê Quý Hiền; Đạo diễn âm nhạc: Bùi Minh Đạo; Đạo diễn Sân khấu: Đào Duy Anh; Hoạ sỹ mỹ thuật sân khấu: NSND Doãn Bằng; Tổng biên đạo múa: NSND Trần Ly Ly; Thiết kế ánh ánh: Lương Khải Hưng; Thiết kế phục trang: Nguyễn Vân Anh; Kỹ thuật âm thanh: Nguyễn Anh Tuấn; Trợ lý Tổng đạo diễn: Vũ Minh Ly; Tổ chức sản xuất: Phan Thanh Hương.

CÁC NGHỆ SĨ THAM GIA BIỂU DIỄN: Lê Việt Anh – Nguyễn Ngọc Vũ (Bí thư Thành ủy chính thức đầu tiên của Đảng bộ Hà Nội, năm 1930); NSƯT Thanh Tâm – Bà Đàm Thị (Phụ mẫu Nguyễn Ngọc Vũ); Nguyễn Đình Khánh – ông Ngọc Toản (Phụ thân Nguyễn Ngọc Vũ); Bùi Thu Trang – Minh Thúy (Người yêu Ngọc Vũ); Hoàng Tùng Lâm – Đặng Xuân (Nhà hoạt động Cách mạng); Dương Minh Anh – Bác sỹ Hellen; Trần Quốc Việt – Dũng Hổ; Nguyễn Trung Hiếu – Xảo Sứt (Mật thám, tay sai Pháp); Phạm Văn Thọ – Pol (Sĩ quan Pháp); Và các diễn viên khác.

CHỈ ĐẠO NGHỆ THUẬT: NSƯT Nguyễn Sĩ Tiến

Poster nhạc kịch “Lửa từ Đất”

Sự kiện công bố dự án nhạc kịch “Lửa từ Đất”

Một bối cảnh Hà Nội được tái hiện trên sân khấu “Lửa từ Đất”

Màn múa đương đại biểu đạt sự áp bức, tra tấn dã man trong ngục Hoả Lò

Cảnh đồng chí Nguyễn Ngọc Vũ truyền lửa cách mạng cho các tù nhân

Acabella “Cuộc họp” toát lên tinh thần quyết đồng tâm giành lấy độc lập tự do của Thành uỷ Hà Nội những ngày đầu thành lập

Em Thuý luôn canh gác vòng ngoài đánh động khi có mật thám đến gần địa điểm họp kín của Thành uỷ

Cảnh đồng chí Nguyễn Ngọc Vũ nhận nhiệm vụ Bí thư Thành ủy chính thức đầu tiên của Đảng bộ Hà Nội trước cờ Đảng, năm 1930

Màn kết vở: Người Bí thư ấy sống mãi trong tình yêu Hà Nội